Vai al contenuto

Cunniscenza

À prupositu di Wikipedia

A cunniscenza hè a cuscenza è a cumprensione di verità, fatti o infurmazione acquistate per via di a sperienza o di l'amparera (cunniscenza a posteriori), oppuru per mezu di l'introspezione (cunniscenza a priori).[1] Custituisce l'autucuscenza di u pussessu d'infurmazione interconnesse chì, cunsiderate singularmente, anu un valore è un'utilità inferiore.

Lavaur († 1944), Allegoria di a Cunniscenza

Definizione

[mudificà | edità a fonte]

A cunniscenza hè differente da a semplice infurmazione. Mentre l'infurmazione pò esiste indipindentemente da un usadore, a cunniscenza esiste solu quandu una mente hè capace di pussede la è usà ne. In filosofia, a cunniscenza hè spessu descritta com'è infurmazione assuciata à l'intenziunalità.

Grecia antica

[mudificà | edità a fonte]

Socrate hà attribuitu à a cunniscenza una valenza etica, ricunducendu la à u primatu di a riflessione individuale è di a cuscenza di sè stessu. Platone cunsiderava a cunniscenza com'è un prucessu di reminiscenza di idee innate, mentre Aristotele rivalutava l'esperienza sensibile è distinguia diversi gradi di cunniscenza, da a sensazione à l'intuizione intellettuale.

Empirismu è Razziunalismu

[mudificà | edità a fonte]

In età muderna, l'empirismu inglese (Locke, Hume) sustinia chì a cunniscenza deriveghja solu da a sperienza sensibile, cù a mente com'è una tabula rasa. Kant hà criticatu l'empirismu, affirmendu chì a cunniscenza hè un prucessu criticu induve a mente umana svolghje un rollu attivu, furmulendu i ghjudizii "sintetichi a priori".

Epistemologia cuntempuranea

[mudificà | edità a fonte]

Karl Popper hà sustinutu chì a cunniscenza hè un prucessu deduttivu basatu annantu à u metudu di e cunghjetture è di a cunfutazione (falsificabilità). A filusufia di a cunniscenza hè studiata da l'epistemologia (metudi è cundizione di a cunniscenza) è da a gnuseologia (prublemi a priori di a cunniscenza in sensu universale).

Tipi di cunniscenza

[mudificà | edità a fonte]

In a gestione di a cunniscenza, si distinguenu:

  • Cunniscenza esplicita: pò esse trasferita per via di supporti fisichi (libri, corsi).
  • Cunniscenza tacita: cunniscenza persunale, difficilmente spiighevule (sapè fà, intuizione).
  • Cunniscenza incorpurata: cunniscenza esplicitata ma micca immediatamente riutilizabile, chì dumanda una cunniscenza per esse estratta (per esempiu prucessi, design).
  1. ↑ Platone, Teetetu.